Srpska pravoslavna crkva i njeni vernici danas obeležavaju Petrovdan, praznik posvećen svetim apostolima Petru i Pavlu, koji je ujedno i krsna slava mnogih srpskih porodica. Ovaj dan predstavlja pomen na stradanje apostola, koje se dogodilo u Rimu 67. godine nove ere.
Sveti apostol Petar, prvobitno ribar po imenu Simon, bio je jedan od dvanaestorice velikih apostola i prvi koji je izrazio nepokolebljivu veru u Isusa Hrista. Zbog svog propovedanja hrišćanstva širom Palestine, Male Azije i Italije, stradao je mučeničkom smrću po zapovesti cara Nerona.
Narodni običaji i verovanja
Petrovdan je u srpskom narodu ispraćen brojnim običajima:
- Paljenje lila: Jedan od najpoznatijih običaja je paljenje vatre i lila, koje se prave od mlade kore divlje trešnje ili breze. Ovaj čin simbolizuje sećanje na vremena kada su carevi progonili hrišćane, vezujući ih za stubove i paleći ih.
- Jabuke „petrovače“: U Vojvodini postoji verovanje da se do Petrovdana jabuke ne smeju seći nožem niti udarati jedna o drugu, jer se veruje da bi to izazvalo grad koji bi uništio useve. Takođe, običaj je da se mese kolači sa jabukama, poznati kao „petrovače“.
- Radovi u polju: Na ovaj praznik vlada nepisano pravilo da se u polju ne radi, a naročito se izbegava uprezanje konja u kola.
- Narodni sabori: Najstarija srpska crkva, hram posvećen Svetom Petru iz 9. veka u blizini Novog Pazara, na ovaj dan postaje centar velikog narodnog sabora gde se vernici okupljaju u slavu svetitelja.
Prema narodnom predanju, sveti Petar drži ključeve nebeskog carstva, a u etnološkim zapisima, poput onih Dragomira Antonića, ostalo je zabeleženo da se ovaj dan mora poštovati kao „Blagi dan“, uz uzdržavanje od teških poslova i poštovanje prema tradiciji.
